Normale winter !
Terwijl de eerste hittegolf van 2026 inmiddels achter de rug is, volgt hieronder nog even iets verkoelends.
Het 'winterjaar 2025-2026' zit er al een tijdje op natuurlijk. Voor de duidelijkheid. Dat betreft de periode november-maart, omdat in november al menig winter is begonnen en in maart vaak is geëindigd. De 'kou' in deze maanden wordt daarom meegeteld voor de algehele beoordeling van de winter.
Ook in november 2025 was er al sprake van wat vroege winterse perikelen. Tussen 20 en 27 november was het koud en fris, en viel er al op twee dagen (natte) sneeuw. Op 21 november was het koud met gemiddeld -0,6º. Kortom, deze maand en maart horen dus gewoon bij het 'winterjaar'.
Verder hebben we nog twee andere wintertermen:
- De astronomische winter begint omstreeks 21 december en eindigt omstreeks 21 maart.
- De meteorologische winter betreft de periode 1 december - 28 of 29 februari.
De algemene conclusie over de afgelopen meteorologische winter is, dat hij 'normaal' (mild) was. Basis voor de vergelijking is dan het 30-jaarsgemiddelde van 1990-2020 (KNMI Eelde). Velen van ons zullen de afgelopen winter echter als lang en koud hebben ervaren met de vele sneeuwdagen in januari en februari en een klein weekje schaatsen. December was echter belangrijk te warm ondanks een zonnig Kerst-koudegolfje zonder sneeuw. Zie mijn blog van 3 januari 2026: December 2025
 |
| Kerst 2026 (26 december) |
In algemene zin was het vooral 's nachts, ondanks vele dagen met sneeuw en ijs, minder koud als in het verleden.
Bijzonderheid. Onze regio (Ten Boer / Noord-Nederland) was in januari en februari belangrijk kouder dan de rest van Nederland. We noteerden vele sneeuwdagen in januari en in beide maanden was de Zuidoostenwind de meest hoofdzakelijke windrichting.
Het Hellmann-koudegetal (totaal negatieve temp-daggemiddelden) belandde op 43 punten (normaal 61). Dat is de categorie 'normaal' of 'mild'. Het was meteorologisch over drie maand gezien dus een volstrekt normale winter.
Januari 2026
 |
| Garmerwolde 4-1-2026 |
De Kerstkou was een voorbode in vooral Noord-Nederland van hetgeen ging komen. Nieuwjaarsdag werd nog kil en nat, maar op 2 januari viel de kou binnen. Eerst nog met natte sneeuw en hagel, maar de dagen er na werd een polonaise van sneeuwfronten en sneeuwbuien. Er stond de hele week een koude Westenwind. Op 4 januari was er al 11-12 cm sneeuw gevallen, na de 7e totaal zo'n 23-25 cm.
Door lichte dooi overdag smolt een gedeelte weer weg, maar op 8 januari lag er nog 16cm. Op 9 januari was er de hele dag sprake van een lichte sneeuwstorm uit het ZO en (kleine) duinvorming. De rest van NL moest bij dikke dooi jaloers toekijken. Twee ijsdagen, bijna drie volgden. De nacht van 11 januari zou met -9,2º de koudste van de winter worden. Het eerste en tweede januariweekend was het een winter wonderland in het Noorden.
Vroeger zouden dergelijke omstandigheden vrijwel zeker ook wel strenge vorst hebben opgeleverd. Dat gebeurde nu dus niet. Sterker nog, de gang in de dagelijkse temperatuur was ondanks de kou op 19 dagen (!) gelijk of kleiner dan 3,1º. Continu in de buurt van 0º, dat wel, maar vooral in de nacht zakte de temperatuur niet ver weg. Een dikke ijsvloer werd dus niet gevormd, maar dat is ook lastig onder een sneeuwlaag.
Dan breekt uit het niets vanaf de 12e - met 's ochtends nog ijzel - opeens een sprankje lente door. De temperatuur loopt in een paar dagen op naar zo'n 8º en op zaterdag 17 januari rolde er 10,9º uit de bus. Het was zomaar warm, zonnig en zelfs uitstekend voetbalweer. Zoiets bijzonders gebeurde echter ook in één van de strengste winters van de vorige eeuw, het jaar 1947. Toen viel de kou daarna ook vrij snel weer in.
Dat gebeurde nu ook, maar niet zo heftig als in de eerste week. Ook de temperaturen daalden 's nachts niet verder dan een dikke -3º. Dagen met zonnig en fris weer en een nevelige dag passeerden de revue.
De laatste week begon. De winter kwam opnieuw volop terug. De wind nam vanaf de 22e ook weer belangrijk in kracht toe, de windchill-factor ging vaak naar -10º of meer (open vlakte). Opnieuw ijsdagen, totaal vier, opnieuw ijzel op 24 en 25 januari, sneeuwdagen van 26 t/m 29 januari. De wind bleef tot het eind van de maand doorstaan en buiten was het onaangenaam voor de meesten. Vanaf de 28e lag er weer 6-7 cm sneeuw in onze regio.
De gemiddelde temperatuur kwam uit op 0,7º (normaal 2,8º). Belangrijk kouder, maar niet extreem. In Eelde leverde januari een 39e plek op de ranglijst (sinds 1906) op. Zoals gezegd, vooral de nachten leverden niet de 'vroegere diepvrieskou' op.
De maand was verder met 76 zonuren iets zonniger dan gemiddeld en ondanks de vele sneeuw met 62 mm neerslag iets droger. We telden 23 vorstdagen w.v. 7 ijsdagen.
Februari 2026
Ook de start van februari was volop winters. Zelfs een ijskoude eerste week werd het. Die begon direct weer met ijzel, en dat was al de vierde keer deze winter. De dagen er na trok de wind aan. Op 3 februari was het zelfs stormachtig en noteerde de windchill-thermometer langdurig -15 tot -16º.
4 februari: code rood voor Noord-Nederland wegens ijzel (5e dag) bij -3º. Sneeuw viel er niet. Na de eerste week ging het een week lang dooien. Mist en een grijze wereld het decor.
13-16 februari: Opnieuw even winter. Eerst een gebroken sneeuwdek. Op de 15e circa 7-8cm, daarna viel de dooi weer in.
18-19 februari: De laatste stuiptrekking van de winter. Geen ijzel, geen sneeuw, maar een harde wind zorgt opnieuw voor bitterkoud weer.
20-28 februari: Op de 20e valt de dooi weer in, gevolgd door een enorme opmars van de lente. Eerst nog 17mm regen op de 22e, maar de 25e maakte het helemaal goed met +17,3º. De laatste week was met gemiddeld 9,9º bovengemiddeld warm.
De winter was voorbij. Februari begon koud, maar eindigde met vrijwel normale maandgemiddelden. Temp: 2,8º (norm 2,9º). Neerslag 79 tegen 73 mm normaal, zon 68 tegen 89 uur en dus somberder dan normaal.
Samenvatting winter 2025-2026 in kerncijfers:
Geen opmerkingen:
Een reactie posten