Terugblik op November, December en het jaar 2025

 Het weer in Ten Boer

2025 is achter de rug en dus kunnen we beginnen met een korte terugblik. Dat doen we hieronder ook nog even voor de maanden November en December, beiden zijn ook voor het weer "wintermaanden". Meteorologisch begint de winter op 1 december en eindigt deze eind februari. Om de winter als geheel en de kou te beoordelen worden ook de maanden November en Maart meegeteld bij een 'winterjaar', die dus in totaal vijf maanden telt.

Menige winter is immers begonnen in November of is pas diep in Maart geëindigd. Eén van de strengste winters 1946-1947 is daarvan een goed voorbeeld (dooi op 17 maart) of de ijzelramp van 2 maart 1987 (ook winters weer t/m 17 maart). Meer recent, namelijk in 2013 (in April !), na een koud slot van Maart, stonden er zelfs even een paar schaatsers op de rand van het Schildmeer. 

November 1980 is 'het voorbeeld' van een supervroege winter. Die begon op 2 november, noteerde een ijsdag op 3 november en Noord-Nederland was wit met sneeuw t/m 10 november 1980. Ook November 1965 was met sneeuw en af en toe strenge vorst al volop winters van 13 - 23 November. 

Jaar 2025,  warm, zonnig en weinig spectaculair

We vallen maar met de deur in huis. Ook afgelopen jaar verliep warmer dan normaal. Slechts één maand (februari) was licht kouder, de rest dus allemaal warmer. De gemiddelde temperatuur kwam uit op 15,2º (norm 13,9º). Zowel winter, lente, zomer en herfst noteerden een te warme afwijking van ruwweg 1º. Voor gedetailleerdere cijfers zie: Meteostation Ten Boer

Tropisch werd het op een achttal dagen, keurig verdeeld over juni (midden, 3 dagen), begin juli (2) en midden augustus (2 dagen). Met 34,2º was 2 juli de warmste dag bij ons.

Veel extreem weer was er niet. In Ten Boer was er geen spectaculaire sneeuwval of regen, en ook geen zware stormen. Wel was de eerste week 2025 stormachtig met twee stevige depressies. De hoogste windstoot werd al op 6 januari genoteerd (72 km p/u). Mijn weerstation staat in de luwte van het Ten Boerster Bos en dus worden de zwaarste windstoten daardoor vaak getemperd en kan voor de open vlakte er ruwweg nog 10 tot 20 km p/u bij dit getal opgeteld worden.

Qua neerslag was Nederland droger dan normaal, maar het Noorden niet. Met 832 mm (normaal 805) was het jaar zelfs iets natter dan in de rest van het land. Met name vakantiemaand juli (18 regendagen, totaal 128 mm) en de herfst waren behoorlijk natter dan gebruikelijk. In Juli zag dus menig vakantieganger zijn verblijf in West-Europa in het water vallen. Februari, Maart en December waren belangrijk droger dan normaal. 

Ook over de zon mochten we niet klagen. In totaal noteerde Eelde met 1983 zonuren zo'n 300 uur meer dan gebruikelijk. Dat is ruwweg anderhalve maand extra zon!

Sneeuw was er in januari en februari slechts in lichte mate en koud winterweer van korte duur. Wel viel 'om de hoek', en ook voor vele deskundigen onverwachts, in de driehoek Groningen, Assen, Leeuwarden, op 11 februari een indrukwekkende hoeveelheid sneeuw t.w. 15-25 cm. Deze bleef daar ruim anderhalve week duidelijk aanwezig voordat ze weg smolt. In totaal werden in de winter 2024-2025 er slechts 14 Hellmann-koudegetal-punten verzameld en kwam daarmee in de categorie 'zeer zacht'.

November 2025, een maand met twee uitersten

Slechte herinneringen voor de kat.
Het zware vochtige daksneeuw (dooi) gleed op zijn kop.

November kende twee gezichten. De eerste twee weken waren zacht met gemiddeld 9,8º en eindigde deze periode kletsnat (14 november 42 mm regen) en stormachtig. Vervolgens wordt het belangrijk kouder en zakte het bovengenoemde gemiddelde bijna 6 graden en gaat het weer naar een licht winters scenario.

De eerste sneeuw valt op 21 en 23 november. Veel was het niet. Op 21 november wordt met gemiddeld -0,6º de eerste Hellmann-score genoteerd (Halfuur gemiddelden per dag, is deze negatief dan worden er punten gescoord) en 7 achtereenvolgende vorstdagen. Per saldo was de maand echter toch weer warmer (6,8º) dan normaal (6,3º). Verder viel op, dat de afgelopen herfst en zomer vooral de nachten een stuk zachter verliepen dan gewoonlijk. 

De zon liet zich met enige regelmaat ook zien en in totaal werd het met 69 zonuren iets zonniger dan normaal (63 uur).

December 2025, bijna 'kopie van November'

In grote lijnen kende December hetzelfde temperatuursverloop als November. De eerste helft was relatief zacht (7,4º) en de tweede helft een stuk kouder (3,7º gemiddeld). Per saldo was de maand weer veel te warm (5,5º), zelfs 2º dus, want de norm is 3,5º. 

Met name de nacht naar Tweede Kerstdag sprong er uit in koude zin. Het werd -6,9º en bij de grond noteerde ik -8,5º. Het koudegolfje duurde echter maar zo'n 5 dagen, maar elders in Nederland was het wel goed voor wat schaatsijs op laag water en de eerste marathon op natuurijs. De Hellmann-score kwam door de koude Kerstdagen en leverde 5,3 punt op. Totaal 5,9 punt inclusief November. Ter illustratie: 1981 - december 101 punt. Winterjaar 1962-1963, dus Nov-Mrt 463 punt (!!) en daarmee de koudste van de vorige eeuw. 

Zonnige Kerst 2025

De kou in December 2025 kwam dus exact met Kerst, maar geen vlokje sneeuw er bij. Zelfs de hele maand was er geen sneeuw te bekennen. December verliep daarnaast ook nog eens bijzonder droog. 28 mm regen viel er op 8 dagen, waarvan de helft op 7 december. Normaal is een kleine 80 mm. 

De beide Kerstdagen waren wel extreem zonnig met nagenoeg het maximale aantal zonuren. De maand was met 49 uren zon iets somberder dan normaal (56 uur).